MANZUM HALDE YAZILMIŞ BİR DESTAN ÖRNEĞİ



Ekleyen: DersTurkce.COM | Okunma Sayısı: 2353

Zindan Destanı

Dinleyin ahbaplar şu destanımı,

Bakınız ne kadar hayret efzâdır,

 Evvelâ öğrenin nam ve şanımı,

Şöhretim Filozof ismim Rızadır.

 

Milletin feryadı sarsarken Arşı,

Bana boru gelir hürriyet marşı.

Hükümet değil bu, aynalı çarşı

Orada sırıtan birkaç simadır.

 

Mahbese girdimse yoruldum sanma!

Mahkûm oldumsa da vuruldum sanma!

Çalkanır deryayım, duruldum sanma!

Gönlümü coşturan aynı havadır.

 

Yaş kemale erdi: Kırk üçü aştım,

Ecelle kol kola gezdim, dolaştım.

Alacaklılarla hep helallaştım.

Borcum Azraile bir (Merhaba) dır.

 

Kubbeler bezminin zevkinden bıktım,

Karga derneğinden sıyrıldım, çıktım;

Yaptığım hayatı tekmeyle yıktım,

Gördüm ki gidişin sonu tenadır.

 

Yirmi beş gün rahat yattımsa ne gam?!.

Ben bu gözdağını bir pula almam...

Başıma taş yağsa yolumdan kalmam,

Maksadım uğruna başım fedadır.

 

Gözümü korkutmaz şamata teli,

Kolumu bükemez nâmerdin eli,

Yolumu kesemez yağmurun seli,

Bu yoldu can vermek cana safadır.

 

Bir cuma günüydü; kükredim, azdım,

 Oturdum şu uzun destanı yazdım.

Zindan duvarına namımı kazdım.

Bu nâma Şark ve Garb hep âşinâdır.

 

Hey Rıza merd olan ölür, yenilmez.

Meydana girince geri dönülmez.

Ben gibi şahinin eti yenilmez,

Bizim eğlencemiz telli belâdır.

(1911)

RIZA TEVFİK BÖLÜKBAŞI

 

 ***

Destan

Nerden baksan görünen bir dağıydın vatanın,

Ne zaman seslensek sen bize çağlar gelirdin...

Ne destanlar söyledin, ne coşkun bir nehirdin,

Bir yalın kılıcıydın Türk denen kahramanın,

Yurdu kuşatan dağlar alnında çelengindir...

 

Altın bir küheylan gibi şahlanan dağlar,

Gölgesi ta göklere vuran askerlerindir;

Topların konuştuğu yalnız zaferlerindir;

Söyler gezer adını yankılar diyar diyar,

Adın tarihi döğen bir umman, bir engindir.

 

Serhatlerde açtığın bayraklar bizim için,

 Öpüp kokladığım şen gaza gülleridir:

Savaş baba mirası, atalar hüneridir,

Bastığımız her toprak şan saklar bizim için,

Ruhumuzda her köşe hatıranla zengindir...

 

Atlar şahlanmalıdır, yaslar saklanmalıdır,

Sesime ses katmalı seller coşkunluğundan,

Gökler haber alsın bir kahraman vurulduğundan,

Ordular bir meçhule doğru ayaklanmalıdır,

Sancaklar düşsün öne! Bu senin son cengindir.

 

ORHAN ŞAİK GÖKYAY

 

 

KÖROĞLU DESTANI

 

Yiğitler silkinip ata binince

Derelerde boz kurtlara ün olur

Yiğit olan döne döne döğüşür

Kötüler kavgadan kaçar hûn olur.

 

Koçyiğit cıdasın almış atıyor

Ak elleri kızıl kana batıyor

Bir kötü kavgadan dönmüş kaçıyor

Kaçma kötü kaçma şimdi dün olur

 

Bir yiğit çıtlasın almış eline

Serimi koymuşum yiğit yoluna

Kalkan paralana zırhlar deline

Kanlı gömlek koçyiğide don olur.

 

Köroğlu çağırır figan ağıtlar

İman ehli birbirini öğütler

Boydan boya demir donlu yiğitler

Vurur adasın kahraman olur

 

II

 

Benden selâm olsun Bolu Beyine

Çıkıp şu dağlara yaslanmalıdır

ok gıcırtısından kalkan sesinden

Dağlar gümbür gümbür seslenmelidir

 

Düşman geldi tabur tabur dizildi

Ak alnıma kara yazı yazıldı

Delik demir çıktı mertlik bozuldu

Eğri kılıç kında paslanmalıdır

 

Köroğlu'm düşer mi yine şanından

Çoğunu ayırır er meydanından

Kır-at köpüğünden düşman kanından

Çevre dolup çerkes ıslanmalıdır.

 

Halk yazınında tür olarak destan koşma türüne girer. 8 ya da 11 hece ölçülüdür, halk şiirinin tüm özelliklerini taşır uyak, durak, konu, söyleyiş aynıdır. Dörtlük sayası sınır­sızdır: Bu, uzun bir olayı anlatma olanağı verir. Savaş, deprem, yangın, salgın gibi top­lumu derinden sarsan olaylarla, yiğitlerin başlarından geçenleri konu edinen destanları­mız çoktur. Güldürü, toplumsal yergi, taşlama, eleştirme niteliğinde, öğüt (atasözü) bi­çiminde destanlar da vardır. Şiir türü yönünden epik ve didaktik (yiğitlik ve öğretici) şiir biçimindedirler.

Serbest nazımla da çağdaş şiirimizin ölçülerine göre destanlar yazılmaktadır. Fazıl Hüsnü Dağlarca'nın "Çanakkale, Kubilay" gibi destanları böyledir.

Destan hakkında daha geniş bilgi için Türk Dili dergisinin "Türk Halk Edebiyatı Özel Sayısı"na bakılabilir.

ALINTI...




SON EKLENEN YAZILAR
2014-2015 EĞİTİM ÖĞRETİM YILI İŞ GÜNÜ TAKVİMİ (MEB TAKVİM)ZAMANSIZ TİYATRO METNİTürkçem Eyvah! / 2 Perdelik KomediİKİ PERDELİK OYUN / Süslü Saksı ÇıkmazıSizin Eseriniz Skeci - Orman Haftası İçin Oyun
İNSAN TORNASI OYUNU / Öğretmen İnsan TornasıORTA OYUNU NASIL ORTAYA ÇIKTI ?OĞLUM BİR KADINLA EVLENİYOR / MÜZİKLİ OYUNMucit Rıfkı Oyunu - Bilim ve teknoloji teması için uygun olabilir -drama etkinliğiERENLER SOFRASI TİYATRO METNİ / Mevlana , Aşık Veysel , Karacaoğlan , Köroğlu Hepsi Bu Orotoryo'da (DerinMavi)
MAHALLE KAVGASI OYUNU SKECİ / KISA ÇOCUK SKECİKÜTÜPHANE OYUNU SKECİ / Kütüphaneler Haftası ile ilgili SkeçKÖY - NET SKEÇ OYUNU / KÖY HAYATI OYUNUKOMŞU KÖYÜN DELİSİ TİYATRO OYUNU TAMAMI / 9 SAHNEDEN OLUŞUYORKaragöz Hacivat Flash Animasyonlar / Karagöz Hacivat Örnek Oyunu
KABADAYI OKULU SKECİ / SINIF İÇİ SKEÇ OYUNUİSTİKLAL MARŞI?NIN KABULÜYLE İLGİLİ SKEÇ / 12 Mart'ta sahneleyebilirsinizEVLİLİK YIL DÖNÜMÜ / SKEÇEĞİTİM ADINA! / TİYATRO METNİDünyayı Yanağından Öptük / İki perde müzikal oyun
Bu sayfada yer alan bilgilerin her hakkı, aksi ayrıca belirtilmediği sürece dersturkce.com'a aittir. Sitemizde yer alan dosya ve içeriklerin telif hakları dosya ve içerik gönderenlerin kendilerine veya yetki verdikleri kişilere aittir. Sitemiz hiç bir şekilde kâr amacı gütmemektedir ve sitemizde yer alan tüm materyaller yalnızca bilgilendirme ve eğitim amacıyla sunulmaktadır. Telif hakkına sahip olan dosyaları lütfen iletişim bölümünden bize bildiriniz. Dosya 72 saat içerisinde siteden kaldırılır.Telif Hakkı Hakkında|Editör, ziyaretçi ya da üyelerimiz tarafından eklenen hiç bir içerikten dersturkce.com sorumlu değildir.İLETİŞİM:dersturkcem@gmail.com
    Sitemiz hiçbir şekilde kar amacı gütmemektedir ve sitemizde yer alan tüm materyaller yalnızca bilgilendirme ve eğitim amacıyla sunulmaktadır.